Alles wat je moet weten over je zwangerschapsverlof (BE)
10/17/2025
Je zwangerschapsverlof is méér dan een administratieve formaliteit. Het is je wettelijk recht op rust voor de bevalling. Vaak wordt het verward met moederschapsverlof. Daar hoort ook het fysieke herstel na de bevalling bij. Die eerste twaalf weken na de geboorte wordt ook wel het ‘vierde trimester’ genoemd, want je herstelt niet alleen fysiek, maar legt ook de basis voor een veilige hechting met je kindje. Benieuwd naar de verschillende soorten verlof, je rechten en je uitkering? Ontdek alle antwoorden in deze blogpost:
Wat is zwangerschapsverlof precies?
In de volksmond bedoelen we met zwangerschapsverlof vaak de héle periode rond de geboorte, die vijftien weken. Eigenlijk is dat ‘moederschapsrust’. En dat bestaat uit twee delen: het zwangerschapsverlof en het bevallingsverlof.
Prenataal verlof of zwangerschapsverlof
Dat is de verplichte week voor je uitgerekende datum. Dan moét je stoppen met werken. De overige vijf weken zijn flexibel. Als je ze prenataal niet opneemt, dan schuiven ze automatisch door naar je postnataal verlof. Tussen ons gezegd en gezwegen: in veel gevallen laten mama’s zich vroeger thuisschrijven. Dat valt niet onder prenataal verlof, maar onder arbeidsongeschiktheid. Die dagen worden dus niet in mindering gebracht, waardoor je meer tijd krijgt met je baby.
Zwanger van een meerling? Dan kan je naast de verplichte week nog zeven extra weken prenataal verlof nemen. Je krijgt dus recht op twee weken extra.
Postnataal verlof of bevallingsverlof
Dat zijn die veertien weken na je bevalling, waarvan negen verplichte weken en vijf overgedragen weken van je prenataal verlof.
Zwanger van een meerling? Dat heb je achttien weken na de bevalling, waarvan elf verplicht en zeven overgedragen van je prenataal verlof. Je krijgt dus ook hier twee weken extra.
Ouderschapsverlof
Daarnaast bestaat er ook nog ouderschapsverlof. Dat is een aparte regeling waarmee je onder bepaalde voorwaarden minder kunt gaan werken of tijdelijk thuis kunt blijven om voor je kindje te zorgen – en dat tot ze twaalf jaar zijn. Veel mama’s gebruiken dit om hun moederschapsrust te verlengen. In veel gevallen omdat je kindje nog geen plekje heeft bij de onthaalmoeder of in de crèche.
Maar ‘t is niet alleen van moeten. Het is ook aangenaam voor jou:
- Je lichaam heeft écht wel veertien weken nodig om fysiek te herstellen van een bevalling. En zelfs dan nog …
- Na veertien weken heb je ook eindelijk je draai gevonden met je baby en kan je pas echt genieten van jullie tijd samen.
- Op veertien weken zijn de nachten zijn nog steeds zwaar. Extra slaap is dus welgekomen.
Ouderschapsverlof is trouwens een recht dat je werkgever niet kan weigeren. Die kan alleen, om gegronde redenen, tot zes maanden uitstel vragen. Vergeet niet om je aanvraag tijdig door te geven; dat kan twee tot drie maand vóór de gewenste startdatum.
Je rechten, loon én uitkering tijdens je zwangerschapsverlof
Bescherming tegen ontslag
Zodra je je zwangerschap schriftelijk meldt via het ‘Aangifte aan de werkgever’-kaartje in je Kind & Gezin-boekje, ben je beschermd: de werkgever mag je niet ontslaan om redenen die met je zwangerschap te maken hebben. Die bescherming loopt van de melding tot één maand na het einde van het postnatale verlof. Gaat de werkgever toch over tot ontslag zonder geldig motief, dan is hij een forfaitaire schadevergoeding van zes maanden brutoloon verschuldigd.
Medische controles onder werktijd
Als er echo’s, bloedafnames of andere controles niet buiten de werkuren kunnen, dan heb je het recht om met behoud van loon afwezig te zijn, op voorwaarde dat je:
- de werkgever vooraf verwittigt;
- een medisch attest kunt voorleggen.
Uitkering via het ziekenfonds
Ben je een werknemer met arbeidsovereenkomst? Dan krijg je 82% van je bruto niet-begrensd loon van dag 1 tot dag 30 van je moederschapsrust. Vanaf dag 31 krijg je 75% van je bruto begrensd loon. Sommige werkgevers vullen je uitkering vrijwillig aan tot 100 %. Informeer dus zeker eens bij hr.
Tijdens je zwangerschapsverlof: rust en voorbereiding
Gebruik je zwangerschapsverlof waarvoor het bedoeld is: uitrusten. Doe powernaps, zet je gsm op stil, geniet van een warm bad (zolang je vliezen nog niet gebroken zijn) … Zodra je energiepeil het toelaat, kan je je babyuitzet afronden: kies een stevig bedje, een slaapzak op maat en een kwalitatieve, veilige babymatras.
Keuzestress? Beantwoord vijf snelle vragen en krijg meteen ons matrasadvies te zien. Dan weet je zeker dat je kleintje straks veilig slaapt:
Veelgestelde vragen
Kan ik eerder stoppen met werken?
Alleen in specifieke situaties. Heb je een medische indicatie of voer je werk uit dat een risico vormt voor jou of je baby? Dan kan de arbeidsarts een profylactisch (preventief) verlof voorschrijven. Je wordt dan volledig of gedeeltelijk van het werk verwijderd en ontvangt een uitkering van het ziekenfonds; deze periode gaat niet af van je 15 weken moederschapsrust.
Wat als de baby te vroeg of te laat geboren wordt?
Als je baby te vroeg geboren is, dan:
- Start je prenataal verlof automatisch de dag na de geboorte;
- Ben je helaas de verplichte prenatale week, die je dus niet hebt kunnen opnemen, kwijt;
- Schuiven de overige weken prenataal verlof automatisch door naar je postnataal verlof;
Moet je baby langer dan zeven dagen in het ziekenhuis blijven? Dan wordt je postnataal verlof verlengd met het aantal extra opnamedagen, en dat tot maximaal 24 weken.
Als je baby te laat geboren is, dan wordt je prenatale verlof automatisch verlengd tot de effectieve bevallingsdatum
Hoe zit het met zelfstandigen?
Zelfstandige mama’s hebben recht op 12 weken moederschapsrust (13 bij een meerling):
- Eén verplichte week vóór en twee verplichte weken ná de bevalling
- De niet‑verplichte 9 (‑10) weken mag je flexibel opnemen − voltijds of halftijds − tussen 3 weken vóór en 38 weken ná de geboorte.
Mag ik tijdens mijn verlof werken?
Nee, betaald werk verrichten tijdens je moederschapsrust is verboden. Je riskeert zelfs je uitkering te verliezen. Vrijwilligerswerk kan soms, maar vraag altijd op voorhand schriftelijke toestemming aan zowel je ziekenfonds als je werkgever.